ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയ ചരിത്രം പരിശോധിച്ചാൽ ചില നേതാക്കൾ അധികാരത്തിന്റെ ഉച്ചകോടിയിൽ എത്തി ഓർമ്മിക്കപ്പെടും. എന്നാൽ ചിലർ അധികാരത്തിലേക്കുള്ള വഴി തന്നെ പണിതവരായി ചരിത്രത്തിലേക്ക് കടക്കും. ആ അപൂർവ ശ്രേണിയിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന നേതാവാണ് എൽ. കെ. അഡ്വാനി. അദ്ദേഹം ഒരു പ്രധാനമന്ത്രിയല്ലായിരുന്നേക്കാം; പക്ഷേ ഇന്ത്യയിൽ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനത്തെ അധികാരത്തിലേക്കെത്തിച്ച ശിൽപ്പിയായിരുന്നു. സഹനവും ദൂരദർശനവും ധൈര്യവും ചേർന്നൊരു രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം.
അഡ്വാനിയുടെ ധൈര്യം ഒരു നിമിഷത്തെ ആവേശമല്ലായിരുന്നു. അത് ദീർഘകാല വിശ്വാസത്തിന്റെ ഫലമായിരുന്നു. രാഷ്ട്രീയമായി ഒറ്റപ്പെടുമെന്നുറപ്പുണ്ടായിരുന്ന ഘട്ടങ്ങളിലും അദ്ദേഹം പിൻമാറിയില്ല. വിമർശനങ്ങളും പരിഹാസങ്ങളും ഒറ്റയടിക്ക് നേരിട്ടപ്പോൾ പോലും, തന്റെ നിലപാടുകൾ ചരിത്രത്തിന്റെ നീണ്ട വഴിയിലാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടേണ്ടത് എന്ന ബോധം അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു. ആ ആത്മവിശ്വാസമാണ് അദ്ദേഹത്തെ തളരാതെ മുന്നോട്ട് നയിച്ചത്.
ദർശനം അഡ്വാനിയുടെ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ഹൃദയമായിരുന്നു. പാർലമെന്റിനുള്ളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിയ നേതൃചിന്തയല്ല അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നത്. ഇന്ത്യയെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ–സാംസ്കാരിക ഐക്യമായി കാണുന്ന കാഴ്ചപ്പാട്. സംഘടനയെ അടിത്തറയിൽ നിന്ന് പടുത്തുയർത്തേണ്ടതുണ്ടെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ അദ്ദേഹം, പ്രസ്ഥാന രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ആവശ്യകതയിൽ ഉറച്ചു നിന്നു. ആ ദർശനമാണ് ഒരു കാലത്ത് പരിമിതമായിരുന്ന ഒരു പാർട്ടിയെ ദേശീയ ശക്തിയാക്കി മാറ്റിയത്.
ചിന്തയിൽ അദ്ദേഹം അതിവേഗ പ്രതികരണക്കാരനായിരുന്നില്ല; മറിച്ച് ആലോചനയുടെ രാഷ്ട്രീയക്കാരനായിരുന്നു. വാക്കുകൾക്ക് മുമ്പ് ചിന്തയും തീരുമാനങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് സഹനവും. പലപ്പോഴും അധികാരം അടുത്തെത്തിയിട്ടും കാത്തിരിക്കാൻ അദ്ദേഹം തയ്യാറായി. കാരണം, അധികാരം ലക്ഷ്യമല്ല; ലക്ഷ്യം സ്ഥാപിതമായാൽ മാത്രമേ അധികാരം നിലനിൽക്കൂ എന്ന ഉറച്ച ബോധം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം “തിടുക്കം” എന്ന വാക്കിൽ അല്ല, “ക്ഷമ” എന്ന വാക്കിലാണ് എഴുതപ്പെട്ടത്.
അഡ്വാനിയുടെ സഹനം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ശക്തിയായിരുന്നു. നേതൃത്വമാറ്റങ്ങൾ കണ്ടു, രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യങ്ങൾ മാറി, പുതിയ തലമുറ മുന്നിലേക്ക് വന്നു. എങ്കിലും അദ്ദേഹം അസ്വസ്ഥനായില്ല. മുൻനിരയിൽ നിന്നു പിന്നിലേക്കു മാറുമ്പോഴും, പിന്നിൽ നിന്നു മുന്നണിയെ ഉറപ്പിക്കാനുള്ള പങ്ക് അദ്ദേഹം സ്വീകരിച്ചു. വ്യക്തിപരമായ ആഗ്രഹങ്ങളെക്കാൾ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ദീർഘകാല താൽപര്യം മുൻതൂക്കം കൊടുത്ത നേതൃഗുണം.
ഇന്ത്യയിൽ ഒരു രാഷ്ട്രീയ ശക്തിയായി ബിജെപി ഉയർന്നുവന്നതിന്റെ പിന്നിൽ പല മുഖങ്ങളുണ്ട്. എന്നാൽ ആ ഉയർച്ചയ്ക്ക് അടിത്തറ പാകിയ ക്ഷമയും ദർശനവും ധൈര്യവും — അവയെല്ലാം ഒരുമിച്ചു നിൽക്കുന്ന ഒരു പേര് ഉണ്ടെങ്കിൽ അത് എൽ. കെ. അഡ്വാനിയുടേതാണ്. അധികാരത്തിന്റെ ശബ്ദത്തിൽ അല്ല, ചരിത്രത്തിന്റെ നിശബ്ദതയിലാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഭാവന മുഴങ്ങുന്നത്.
“ചങ്കൂറ്റം” എന്നത് ഒരു മുദ്രാവാക്യമാകുമ്പോൾ, അതിനെ ജീവിതമായി ജീവിച്ച നേതാവാണ് അഡ്വാനി. ധൈര്യം ശബ്ദമല്ലെന്ന്, സഹനം ദൗർബല്യമല്ലെന്ന്, ദർശനം ഇന്നലെയ്ക്കു മാത്രമല്ല നാളേക്കുമുള്ളതാണെന്ന് അദ്ദേഹം ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തെ പഠിപ്പിച്ചു. കാലം മാറിയാലും, അധികാരങ്ങൾ മാറിയാലും, ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ നിർമ്മാണചരിത്രത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചങ്കൂറ്റം ഒരിക്കലും മായുകയില്ല.
എന്നിലുണ്ട് ചങ്കൂറ്റം !!
