പാരിസ്ഥിതിക ഫോട്ടോജേണലിസത്തിന്റെ സൗന്ദര്യശാസ്ത്രം, അപകടങ്ങൾ, ധാർമ്മികത: വിക്ടർ ജോർജിന്റെ ജീവിതവും സമാന സംഭവങ്ങളുടെ വിശകലനവും

സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ പരിമിതിയും പ്രകൃതിയുടെ പരമാധികാരവും

ദൈവത്തിനെയും പ്രകൃതിയെയും വെല്ലുവിളിച്ചുകൊണ്ട് മനുഷ്യൻ എന്ത് നൂതന ടെക്‌നോളജി കൊണ്ടുവന്നാലും,എത്ര ബുദ്ധി പ്രയോഗിച്ചാലും, എത്ര സ്‍മാർട്ട് ആകുവാൻ ശ്രമിച്ചാലും അതിനെല്ലാം ദൈവം തന്നെ തിരിച്ചടികൾ നൽകും എന്ന വലിയൊരു യാഥാർത്ഥ്യത്തിന്റെ തെളിവാണ് ഈ ലേഖനത്തിലൂടെ വെളിപ്പെടുന്നത്. 

മനുഷ്യന്റെ സാങ്കേതിക തികവിനും നിയന്ത്രണങ്ങൾക്കും അപ്പുറമാണ് പ്രകൃതിയുടെയും ദൈവത്തിന്റെയും ശക്തിയെന്ന് ഇത്തരം സംഭവങ്ങൾ നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

പാരിസ്ഥിതിക ദുരന്തങ്ങളുടെ മുൻനിരയിൽ നിന്ന് ചിത്രങ്ങൾ പകർത്തുന്ന ഫോട്ടോജേണലിസം തൊഴിൽപരമായ ചുമതല, കലാപരമായ സമർപ്പണം, വ്യക്തിഗത സുരക്ഷ എന്നിവ തമ്മിലുള്ള ഒരു നിമിഷാർദ്ധ സന്തുലനം ആവശ്യപ്പെടുന്നു.

 ആധുനിക വാർത്താമാധ്യമങ്ങളുടെ ചരിത്രത്തിലുടനീളം, ഫീൽഡ് ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ പ്രകൃതിയുടെ ഏറ്റവും വന്യമായ അവസ്ഥകൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ തങ്ങളുടെ ജീവൻ അപകടത്തിലാക്കുകയും ചിലപ്പോൾ നഷ്ടപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. 

ഏഷ്യൻ പരിസ്ഥിതി പ്രസ് ഫോട്ടോഗ്രാഫിയിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയരായ വ്യക്തികളിൽ ഒരാളാണ് 2001-ൽ കേരളത്തിൽ ഉണ്ടായ ഉരുൾപൊട്ടൽ കവർ ചെയ്യുന്നതിനിടെ മരണപ്പെട്ട മലയാള മനോരമ മുൻ ചീഫ് ഫോട്ടോഗ്രാഫർ വിക്ടർ ജോർജ്.

ഈ റിപ്പോർട്ട് വിക്ടർ ജോർജിന്റെ ജീവിതം, വിദ്യാഭ്യാസ പശ്ചാത്തലം, പത്രപ്രവർത്തന ജീവിതം, കലാപരമായ കാഴ്ചപ്പാട്, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവനെടുത്ത അവസാനത്തെ ചിത്രീകരണ ദൗത്യം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് സമഗ്രമായ വിവരങ്ങൾ നൽകുന്നു.

കൂടാതെ അഗ്നിപർവ്വത സ്ഫോടനങ്ങൾ, തീവ്രമായ പ്രളയങ്ങൾ, ഭൗമശാസ്ത്രപരമായ തകർച്ചകൾ എന്നിവ പകർത്തുമ്പോൾ സമാനമായി ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടുകയോ അപകടത്തിൽപ്പെടുകയോ ചെയ്ത റോബർട്ട് ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ്, റീഡ് ബ്ലാക്ബേൺ, ഷഫാത് സിദ്ധിഖ്, കാതിയ-മോറിസ് ക്രാഫ്റ്റ്, പാണക്കാട് ദുരന്തത്തിൽപ്പെട്ട കൈരളി ടിവി വാർത്താസംഘം തുടങ്ങിയവരുടെ സംഭവങ്ങളുമായി ഇതിനെ താരതമ്യം ചെയ്ത് വിലയിരുത്തുന്നു.

വിക്ടർ ജോർജ്: ജീവചരിത്ര പശ്ചാത്തലവും ആദ്യകാല സ്വാധീനങ്ങളും

ജനനവും ഗ്രാമീണ പശ്ചാത്തലവും

1955 ഏപ്രിൽ 10-ന് കേരളത്തിലെ കോട്ടയം ജില്ലയിലുള്ള കാട്ടാത്തിനാട്-കണ്ണാടിക്കരി (പട്ടിത്താനം-കാണക്കാരി) ഗ്രാമത്തിലാണ് വിക്ടർ ജോർജ് ജനിച്ചത്. കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക സംസ്കാരവും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഗ്രാമീണ അന്തരീക്ഷത്തിൽ വളർന്ന വിക്ടറിൽ ചെറുപ്പത്തിലേ പ്രകൃതിയോടുള്ള താല്പര്യം വളർന്നുവന്നു.

വിദ്യാഭ്യാസവും ഫോട്ടോഗ്രാഫിയിലേക്കുള്ള വരവും

അക്കാലത്തെ മറ്റ് പല പ്രസ് ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാരിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, സാങ്കേതിക പരിശീലനങ്ങളിലൂടെയല്ല വിക്ടർ ഈ രംഗത്തേക്ക് വന്നത്, മറിച്ച് ഇംഗ്ലീഷ് സാഹിത്യത്തിലായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബിരുദപഠനം. സാഹിത്യ മേഖലയിലെ പഠനം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദൃശ്യാവിഷ്കാര ശൈലിയെ കാര്യമായി സ്വാധീനിക്കുകയും സർഗ്ഗാത്മകവും മാനവികവുമായ കാഴ്ചപ്പാട് വാർത്താചിത്രങ്ങളിൽ കൊണ്ടുവരാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്തു. 

സഹോദരനാണ് വിക്ടറിനെ ഫോട്ടോഗ്രാഫിയുടെ ലോകത്തേക്ക് കൈപിടിച്ചുയർത്തിയത്; സഹോദരൻ നൽകിയ ക്യാമറയും ഡാർക്ക്‌റൂം മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളുമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കലാപരമായ അഭിരുചിയെ ഒരു ജീവിത തൊഴിലായി മാറ്റിയത്.

കുടുംബജീവിതവും പിൻതലമുറയും

ലില്ലിയായിരുന്നു വിക്ടറിന്റെ ഭാര്യ. ഇവർക്ക് രണ്ട് മക്കളുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ നീൽ വിക്ടർ പിൽക്കാലത്ത് വിഷ്വൽ കമ്മ്യൂണിക്കേഷനിൽ ബിരുദം നേടുകയും പ്രൊഫഷണൽ ഫോട്ടോഗ്രാഫിയിൽ സ്വന്തം കരിയർ കെട്ടിപ്പടുക്കുകയും ചെയ്തു.

തൊഴിൽ മേഖലയും പ്രധാന നാഴികക്കല്ലുകളും

മനോരമയിലെ ആദ്യകാല സേവനവും ഡൽഹി ബ്യൂറോയും

1981-ൽ വിക്ടർ ജോർജ് പ്രമുഖ മലയാള ദിനപത്രമായ മലയാള മനോരമയിൽ ചേർന്നു. സാങ്കേതിക മികവും പ്രതിസന്ധി ഘട്ടങ്ങളിലെ ശാന്തതയും കണക്കിലെടുത്ത് 1985-ൽ പത്രത്തിന്റെ ന്യൂഡൽഹി ബ്യൂറോയിലേക്ക് അദ്ദേഹത്തിന് സ്ഥലംമാറ്റം ലഭിച്ചു.

 ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയ ചരിത്രത്തിൽ ഏറെ പ്രക്ഷുബ്ധമായ 1980-കളുടെ മധ്യത്തിലും അവസാനത്തിലുമായി ഡൽഹി കേന്ദ്രീകരിച്ച് പ്രവർത്തിച്ച വിക്ടർ, പഞ്ചാബിലെ കലാപങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രമുഖ സംഭവങ്ങൾ കവർ ചെയ്തു.

ദേശീയ ശ്രദ്ധയാകർഷിച്ച ഫീൽഡ് ദൗത്യങ്ങൾ

ഡൽഹിയിലെ സേവനകാലത്ത് ഉത്തരേന്ത്യയിലും വടക്കുകിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിലും ഉണ്ടായ അതിരൂക്ഷമായ പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങളും വിക്ടർ ക്യാമറയിൽ പകർത്തി. വടക്കുകിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിലുണ്ടായ പ്രളയകാലത്ത് വ്യോമസേനയുടെ രക്ഷാപ്രവർത്തന സംഘത്തോടൊപ്പം ഹെലികോപ്റ്ററിൽ സഞ്ചരിച്ച് ആകാശദൃശ്യങ്ങളും ദുരിതാശ്വാസ പ്രവർത്തനങ്ങളും പകർത്തിയത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രദ്ധേയമായ ദൗത്യങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു.

ചീഫ് ഫോട്ടോഗ്രാഫർ പദവിയും അവാർഡുകളും

1990-ൽ വിക്ടർ കേരളത്തിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തുകയും മലയാള മനോരമയുടെ ചീഫ് ഫോട്ടോഗ്രാഫറായി ചുമതലയേൽക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് കോട്ടയം ബ്യൂറോയുടെ നേതൃത്വം ഏറ്റെടുത്ത അദ്ദേഹം തന്റെ മരണം വരെ 11 വർഷക്കാലം ആ പദവിയിൽ തുടർന്നു. 

20 വർഷ നീണ്ട പത്രപ്രവർത്തന ജീവിതത്തിൽ വിഷ്വൽ റിപ്പോർട്ടിംഗിനുള്ള യൂനിസെഫ് (UNICEF) അവാർഡ് ഉൾപ്പെടെ അരഡസനോളം പ്രധാന ദേശീയ-അന്തർദേശീയ പുരസ്കാരങ്ങൾ അദ്ദേഹം നേടിയിട്ടുണ്ട്.

ശ്രദ്ധേയമായ കായിക-വാർത്താ ചിത്രങ്ങൾ

• 1986-ലെ നാഷണൽ ഗെയിംസ്: ഈ ഗെയിംസിലെ കായിക പ്രകടനങ്ങൾ ചിത്രീകരിച്ചതിലൂടെ വിക്ടറിന് ദേശീയ തലത്തിൽ വൻ പ്രശസ്തി ലഭിച്ചു. വനിതകളുടെ 400 മീറ്റർ ഫ്രീസ്റ്റൈൽ നീന്തൽ മത്സരത്തിൽ അനിത സൂദ് ഫിനിഷ് ചെയ്യുന്ന വേളയിൽ ഗാലറിയിൽ നിന്ന് സഹോദരി കവിത സൂദ് ആവേശത്തോടെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന ചിത്രം ഒരേ ഫ്രെയിമിൽ ഒപ്പിയെടുത്തത് ഏറെ പ്രശംസ നേടി.
• 1989-ലെ സൗത്ത് ഏഷ്യൻ ഫെഡറേഷൻ (SAF) ഗെയിംസ്: കൊൽക്കത്തയിൽ നടന്ന ഗെയിംസിൽ റിലേ മത്സരത്തിനിടെ ഇന്ത്യൻ ടീം ബാറ്റൺ കൈവിട്ടുപോകുന്ന ദാരുണമായ നിമിഷം അതേ സെക്കൻഡിൽ ഒപ്പിയെടുത്ത വിക്ടറിന്റെ ചിത്രം കായിക പത്രപ്രവർത്തനത്തിലെ ഒരു നാഴികക്കല്ലായി മാറിയ ഒന്നാണ്.
• പി.ടി. ഉഷയുടെ ചിത്രങ്ങൾ: ഇന്ത്യൻ അത്‌ലറ്റിക് താരം പി.ടി. ഉഷയുടെ ട്രാക്കിലെ മിന്നൽ പ്രകടനങ്ങളും ട്രാക്കിന് പുറത്തെ വൈകാരിക നിമിഷങ്ങളും വിക്ടർ നിരവധി തവണ തന്റെ ക്യാമറയിൽ പകർത്തിയിട്ടുണ്ട്.

മഴയെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രോജക്ട്: രണ്ടു വർഷത്തെ ദൃശ്യയാത്ര

സർഗ്ഗാത്മക ശൈലിയും വിഷ്വൽ കവിതയും

വാർത്താ ചിത്രീകരണങ്ങൾക്കപ്പുറം, മനുഷ്യബന്ധങ്ങൾക്കും പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ഒരു പ്രത്യേക കലാശൈലി വിക്ടർ വളർത്തിയെടുത്തു. വഴിയോരത്ത് കിടക്കുന്ന വൃദ്ധന്റെ വിഷാദവദനം മുതൽ ഗ്രാമീണ ഫുട്ബോൾ മത്സരങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ മഴയത്ത് പാലത്തിന് മുകളിൽ വരിവരിയായി ഇരിക്കുന്ന കാക്കക്കൂട്ടങ്ങൾ വരെയുള്ള സാധാരണ സംഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് പോലും കാവ്യാത്മകത കണ്ടെത്താൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞിരുന്നു.

പ്രോജക്ടിന്റെ ആരംഭവും പ്രചോദനവും

തന്റെ കലാജീവിതത്തിന്റെ അവസാനത്തെ രണ്ടു വർഷങ്ങളിൽ സൗത്ത് വെസ്റ്റ് മൺസൂണിനെ (തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മൺസൂൺ) അധികരിച്ച് ഒരു പ്രത്യേക ഫോട്ടോ പ്രോജക്ട് വിക്ടർ ആരംഭിച്ചു. അലക്സാണ്ടർ ഫ്രേറ്ററുടെ ചേസിംഗ് ദി മൺസൂൺ എന്ന പ്രശസ്തമായ പുസ്തകം വിക്ടറിന് വലിയ പ്രചോദനമായിരുന്നു.കേരളത്തിലുടനീളം മഴയുടെ വകഭേദങ്ങളും അതിന്റെ വന്യതയും സൗന്ദര്യവും ഒപ്പിയെടുക്കാൻ അദ്ദേഹം യാത്രകൾ ചെയ്തു.

ദക്ഷിണേന്ത്യയിലുടനീളമുള്ള ചിത്രീകരണ യാത്രകൾ

• തീരദേശങ്ങൾ: അറബിക്കടലിൽ നിന്ന് കറുത്തിരുണ്ട് വരുന്ന മഴമേഘങ്ങളെ പകർത്തുവാൻ കന്യാകുമാരി,കോവളം, തിരുവനന്തപുരത്തെ ശംഖുമുഖം തീരങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ദിവസങ്ങളോളം കാത്തിരുന്നു.
• കടൽത്തീരങ്ങൾ: ആലപ്പുഴയിലെ തീരങ്ങളിൽ കടലാക്രമണവും കൊടുങ്കാറ്റും പകർത്തി.
• മലയോര മേഖലകൾ: മൂന്നാർ, നെല്ലിയാമ്പതി എന്നീ മലയോര മേഖലകളിൽ തങ്ങി ചാറ്റൽമഴയുടെയും മൂടൽമഞ്ഞിന്റെയും പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾ പകർത്തി.

മഴയുടെ വൈവിധ്യങ്ങളും പ്രാദേശിക രീതികളും

മഴയുടെ പ്രാദേശികമായ വൈവിധ്യങ്ങളെയും പേരുകളെയും വിക്ടർ കൗതുകത്തോടെ വീക്ഷിച്ചിരുന്നു.ഹൈറേഞ്ചിലെ ആളുകൾ അതീവ സൂക്ഷ്മമായ നൂൽമഴയെ വിളിക്കുന്ന "നമ്പർ ഫോർട്ടി മഴ" (Number forty rain) പോലുള്ള പ്രയോഗങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ ആകർഷിച്ചിരുന്നു.

 കനത്ത മഴ ഗ്രാമീണ ജീവിതത്തെയും ആരാധനാലയങ്ങളെയും പ്രകൃതിയെയും എങ്ങനെ മാറ്റുന്നുവെന്ന് ചിത്രീകരിക്കാൻ അദ്ദേഹം വനമേഖലകളിലേക്കും വിദൂര ഗ്രാമങ്ങളിലേക്കും യാത്ര ചെയ്തു.

അവസാനത്തെ ദൗത്യം: 2001 ജൂലൈയിലെ വെണ്ണിയാനി മല ഉരുൾപൊട്ടൽ

ദുരന്തത്തിന്റെ ആരംഭം: ചെപ്പുക്കുളം മണ്ണടിച്ചിൽ

2001 ജൂലൈ ആദ്യവാരത്തിൽ തുടർച്ചയായി പെയ്ത കനത്ത മൺസൂൺ മഴ കേരളത്തിലെ ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ മലഞ്ചെരുവുകളിൽ വലിയ ഭീഷണി ഉയർത്തി. 2001 ജൂലൈ 9 തിങ്കളാഴ്ച പുലർച്ചെ ഇടുക്കിയിലെ തൊടുപുഴയ്ക്കടുത്ത് ഉടുമ്പന്നൂർ ചെപ്പുക്കുളത്തുണ്ടായ വൻ ഉരുൾപൊട്ടലിൽ ഒരു കുടുംബത്തിലെ മൂന്ന് പേർ മരണപ്പെടുകയും വീടുകൾ തകരുകയും ചെയ്തു. 

വിവരം അറിഞ്ഞ ഉടൻ കോട്ടയം ബ്യൂറോയിൽ നിന്നും വിക്ടർ ജോർജിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സംഘം വാർത്ത ചിത്രീകരിക്കാനായി സംഭവസ്ഥലത്തേക്ക് തിരിച്ചു.

വെണ്ണിയാനി മലയിലെ രണ്ടാമത്തെ ഉരുൾപൊട്ടൽ

ജൂലൈ 9 ഉച്ചയോടെ പത്ര-ദൃശ്യ മാധ്യമപ്രവർത്തകരും പ്രാദേശികവാസികളും ദുരന്തനിവാരണ സേനയും തൊടുപുഴയ്ക്കടുത്തുള്ള വെണ്ണിയാനി മലയുടെ ചരിവിൽ തടിച്ചുകൂടി. ആ സമയത്തും നിർത്താതെ പെയ്യുന്ന കനത്ത മഴയിൽ മലയുടെ മുകൾഭാഗത്തെ മണ്ണ് കൂടുതൽ അസ്ഥിരമായിക്കൊണ്ടിരുന്നു.

ആദ്യ ഉരുൾപൊട്ടലിന്റെ ദൃശ്യങ്ങൾ മാധ്യമപ്രവർത്തകർ പകർത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കവെ, തൊട്ടുമുകളിലുള്ള മലയിടുക്ക് പിളർന്ന് വീണ്ടും വൻ ഉരുൾപൊട്ടലുണ്ടായി. പാറക്കല്ലുകളും മരങ്ങളും കുത്തിയൊലിച്ചുവരുന്ന ചെളിവെള്ളവും വലിയ ശബ്ദത്തോടെ ജനക്കൂട്ടത്തിന് നേരെ കുതിച്ചെത്തി.

ലെൻസിന് പിന്നിലെ അവസാന നിമിഷങ്ങൾ

അപകടം കണ്ട് മറ്റു ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാരും റിപ്പോർട്ടർമാരും മലഞ്ചെരുവിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് ഓടി രക്ഷപ്പെടാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും വിക്ടർ അവിടെത്തന്നെ നിലയുറപ്പിച്ചു. കല്ലുകളും മണ്ണും പാഞ്ഞടുക്കുന്നതും സഹപ്രവർത്തകരുടെ മുന്നറിയിപ്പ് നിലവിളികളും ഗൗനിക്കാതെ, വരുന്ന വൻദുരന്തത്തിന്റെ ഭീകര സൗന്ദര്യം തന്റെ നിക്കോൺ F3 SLR ക്യാമറയിൽ ഫ്രെയിം ചെയ്യുകയായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

 പെട്ടെന്ന് ആർത്തലച്ചെത്തിയ ചെളിയും കല്ലും നിറഞ്ഞ പ്രവാഹം വിക്ടറിനെ താഴെയുള്ള അഗാധമായ മലയിടുക്കിലേക്ക് തൂത്തെറിഞ്ഞു.

തിരച്ചിലും മൃതദേഹം കണ്ടെത്തലും

ദുരന്തത്തിന് പിന്നാലെ നാട്ടുകാരും സംസ്ഥാന പോലീസും ഇന്ത്യൻ സൈന്യവും ചേർന്ന് വിക്ടറിനായുള്ള വൻ തിരച്ചിൽ ആരംഭിച്ചു. കനത്ത മഴയും പ്രതികൂല കാലാവസ്ഥയും തുടർച്ചയായ മണ്ണൊലിപ്പും തിരച്ചിലിന് വലിയ തടസ്സമായി.

ജൂലൈ 10 ചൊവ്വാഴ്ച വിക്ടറിന്റെ കുടയും തകർന്ന ക്യാമറയുടെ ഭാഗങ്ങളും ഒലിച്ചുപോയ തോടിന്റെ താഴെഭാഗത്തുനിന്ന് കണ്ടെത്തി. തുടർന്ന് 2001 ജൂലൈ 11 ബുധനാഴ്ച രാവിലെ—ദുരന്തം നടന്ന് 48 മണിക്കൂറുകൾക്ക് ശേഷം—സംഭവസ്ഥലത്തുനിന്നും ഏകദേശം 3 കിലോമീറ്റർ താഴെ മണ്ണിൽ ഉയർന്ന നിലയിൽ വിക്ടറിന്റെ കൈവിരലുകൾ തിരച്ചിൽ സംഘത്തിലെ സുഹൃത്ത് കണ്ടത്തി. 

സൈന്യവും നാട്ടുകാരും ചേർന്ന് മണ്ണ് നീക്കി മൃതദേഹം പുറത്തെടുത്തു. വീഴ്ചയുടെ ആഘാതത്തിൽ പൊട്ടിപ്പോയ ക്യാമറയുടെ ബെൽറ്റ് വിക്ടറിന്റെ കഴുത്തിൽ വറ്റിച്ചാറിയ നിലയിലായിരുന്നു. അവസാന നിമിഷം വരെ ക്യാമറ കൈവിടാതെ പിടിച്ചിരുന്നുവെന്നതിന്റെ തെളിവായിരുന്നു അത്.

ഓർമ്മനിലനിർത്തലും മരണാനന്തര സംഭാവനകളും

'ഇറ്റ്സ് റെയിനിംഗ്…' കോഫി ടേബിൾ ബുക്ക്

വിക്ടറിന്റെ മരണശേഷം മലയാള മനോരമയും സുഹൃത്തുക്കളും ചേർന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഡാർക്ക്‌റൂം കളക്ഷനുകളും സ്ലൈഡുകളും ശേഖരിച്ച് മഴയെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ അപൂർണ്ണമായ പുസ്തകം പൂർത്തിയാക്കി. ഇറ്റ്സ് റെയിനിംഗ്… (It's Raining…) എന്ന് പേരിട്ട ഈ കോഫി ടേബിൾ ബുക്കിൽ വിക്ടർ പകർത്തിയ മനോഹരമായ മഴച്ചിത്രങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തി. 

കാലിഫോർണിയയിലെ ബ്രൂക്സ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഫോട്ടോഗ്രാഫിയിലെ പോൾ ലീഭാർട്ട് ഇതിന് ആമുഖമെഴുതി. ഉരുൾപൊട്ടലിന് തൊട്ടുമുമ്പ് വിക്ടറിന്റെ ക്യാമറയിൽ പതിഞ്ഞ അവസാന ചിത്രവും ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; പെയ്യുന്ന മഴയിൽ പിളരുന്ന ഭൂമിയുടെ ആ രംഗം ദുരന്തത്തിന്റെ ഭീതിദമായ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലായിരുന്നു.

സ്ഥാപനപരമായ ആദരവുകൾ

• വിക്ടർ ജോർജ് അവാർഡ്: വിക്ടർ ജോർജ് ട്രസ്റ്റ് രൂപീകരിച്ച് വാർത്താ ഫോട്ടോഗ്രാഫി രംഗത്തെ മികവിന് വർഷം തോറും 'വിക്ടർ ജോർജ് അവാർഡ്' നൽകിവരുന്നു. വിക്ടറിന്റെ ചരമദിനമായ ജൂലൈ 9-നാണ് അവാർഡ് സമ്മാനിക്കുന്നത്. പ്രമുഖ ഫോട്ടോഗ്രാഫർ മനോജ് ചെമഞ്ചേരി ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർ ഈ പുരസ്കാരത്തിന് അർഹരായിട്ടുണ്ട്.
• ന്യൂസിയം ജേണലിസ്റ്റ് മെമ്മോറിയൽ: വാഷിംഗ്ടൺ ഡി.സി.യിലെ 'ന്യൂസിയം' (Newseum) എന്ന മാധ്യമ കാഴ്ചബംഗ്ലാവിൽ തൊഴിലെടുക്കുന്നതിനിടെ ജീവൻ വെടിഞ്ഞ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ സ്മരണാർത്ഥമുള്ള മെമ്മോറിയലിൽ വിക്ടർ ജോർജിന്റെ പേര് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

കലാപരമായ കൊളാഷ് ആദരവ്

വിക്ടർ ജോർജ് പകർത്തി പത്രങ്ങളിൽ അച്ചടിച്ചുവന്ന ചിത്രങ്ങളുടെ കട്ടിംഗുകൾ മാത്രം ഉപയോഗിച്ച് ആർട്ടിസ്റ്റ് എ.എം. സുനിൽ നിർമ്മിച്ച കൂറ്റൻ കൊളാഷ് ചിത്രം ഏറെ ശ്രദ്ധ നേടിയിരുന്നു.

സമാനമായ മറ്റു ലോക സംഭവങ്ങളുടെ താരതമ്യ പഠനം

പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങൾ കവർ ചെയ്യുന്നതിനിടെ ഫോട്ടോജേണലിസ്റ്റുകൾ നേരിടുന്ന ഭീഷണിയും അപകടസാധ്യതയും വ്യക്തമാക്കുന്ന ലോകത്തിലെ സമാന സംഭവങ്ങൾ താഴെ വിവരിക്കുന്നു.

റോബർട്ട് ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ് (മൗണ്ട് സെന്റ് ഹെലൻസ് സ്ഫോടനം, യു.എസ്.എ - 1980)

1980 മേയ് 18-ന് അമേരിക്കയിലെ വാഷിംഗ്ടൺ സ്റ്റേറ്റിലുള്ള മൗണ്ട് സെന്റ് ഹെലൻസ് അഗ്നിപർവ്വതത്തിന് ഏകദേശം 4 മൈൽ (6.4 കി.മീ) അകലെ ദൗത്യത്തിലായിരുന്നു 48-കാരനായ ഫ്രീലാൻസ് ഫോട്ടോഗ്രാഫർ റോബർട്ട് എമേഴ്സൺ ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ്. വാതകങ്ങളും ചാരവും നിറഞ്ഞ അഗ്നിപർവ്വത സ്ഫോടനം ഉണ്ടായപ്പോൾ രക്ഷപ്പെടുക അസാധ്യമാണെന്ന് ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ് മനസ്സിലാക്കി. 

എന്നാൽ അദ്ദേഹം ക്യാമറ താഴെവെച്ചില്ല. പാഞ്ഞടുക്കുന്ന വിഷപ്പുകയുടെയും ചാരത്തിന്റെയും ചിത്രങ്ങൾ അവസാന നിമിഷം വരെ അദ്ദേഹം പകർത്തി. തുടർന്ന് ഫിലിം റോൾ സുരക്ഷിതമായി ക്യാമറയിൽ നിന്ന് ഊരിയെടുത്ത് കാനിസ്റ്ററിലാക്കി, ക്യാമറ ബാഗിലാക്കി, ആ ബാഗ് തന്റെ ബാഗ്പാക്കിൽ നിക്ഷേപിച്ച്, സ്വന്തം ശരീരം കൊണ്ട് ആ ബാഗിന് മുകളിൽ കവിണ്ണുകിടന്നു. 

17 ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം കണ്ടെത്തിയ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൃതദേഹത്തിനടിയിൽ നിന്നും ഫിലിം കേടുകൂടാതെ ലഭിക്കുകയും നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക് അത് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.

റീഡ് ബ്ലാക്ബേൺ (മൗണ്ട് സെന്റ് ഹെലൻസ്, യു.എസ്.എ - 1980)

ദി കൊളംബിയൻ പത്രത്തിലെയും നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക്കിലെയും ഫോട്ടോഗ്രാഫറായ റീഡ് ബ്ലാക്ബേൺ മൗണ്ട് സെന്റ് ഹെലൻസ് സ്ഫോടനസമയത്ത് അഗ്നിപർവ്വതത്തിന് 7 മൈൽ അകലെയുള്ള കോൾഡ് വാട്ടർ ക്യാമ്പിലായിരുന്നു. ഓട്ടോമാറ്റിക് രീതിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ക്യാമറകൾ സ്ഥാപിച്ചായിരുന്നു അദ്ദേഹം ചിത്രങ്ങൾ പകർത്തിയിരുന്നത്. 

സ്ഫോടനത്തെത്തുടർന്ന് വൻ ശബ്ദത്തിൽ ഒഴുകിയെത്തിയ പൈറോക്ലാസ്റ്റിക് പ്രവാഹം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്യാമ്പിനെ മൂടി. കാറിനുള്ളിൽ അഭയം പ്രാപിച്ച ബ്ലാക്ബേൺ കനത്ത ചൂടിലും ചാരത്തിലും ശ്വാസംമുട്ടി മരണപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്യാമറ മണ്ണിൽ നിന്നും കിട്ടിയെങ്കിലും കനത്ത ചൂടിൽ ഫിലിം ഉരുകിപ്പോയിരുന്നു. 

എന്നാൽ മരണത്തിന് പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് ശേഷം 2013-ൽ, സ്ഫോടനത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പ് ഹെലികോപ്റ്ററിൽ നിന്നും അദ്ദേഹം പകർത്തിയ വികസിപ്പിക്കാത്ത മറ്റൊരു ഫിലിം കണ്ടെത്തുകയും അത് വിജയകരമായി പ്രിന്റ് ചെയ്തെടുക്കുകയും ചെയ്തു.

ഷഫാത് സിദ്ധിഖ് (കാശ്മീർ പ്രളയം, ഇന്ത്യ - 2014)

2014 സെപ്റ്റംബർ 7-ന് കാശ്മീരിലെ ശ്രീനഗറിലുണ്ടായ കനത്ത പ്രളയം കവർ ചെയ്യുന്നതിനിടയിലാണ് 40-കാരനായ ഫോട്ടോജേണലിസ്റ്റ് ഷഫാത് സിദ്ധിഖ് മരണപ്പെട്ടത് (ദൈനിക് ജാഗരൺ ദിനപത്രത്തിന്റെ ഫ്രീലാൻസ് സ്ട്രിംഗർ).

ശ്രീനഗർ സിവിൽ സെക്രട്ടറിയേറ്റിന് സമീപം വെള്ളപ്പൊക്ക ദൃശ്യങ്ങൾ പകർത്തുമ്പോൾ ഫ്ലൈഓവറിൽ നിന്നും അദ്ദേഹം ജീലം നദിയിലെ കുത്തിയൊഴുകുന്ന വെള്ളത്തിലേക്ക് വഴുതിവീണു. അഞ്ചു ദിവസത്തെ തിരച്ചിലിനൊടുവിൽ സെപ്റ്റംബർ 12-ന് മൃതദേഹം കണ്ടെത്തുമ്പോൾ വിക്ടർ ജോർജിന്റേതിന് സമാനമായി സിദ്ധിഖിന്റെ കഴുത്തിലും ക്യാമറകൾ തൂങ്ങിക്കിടപ്പുണ്ടായിരുന്നു.

 പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങൾ കവർ ചെയ്യാൻ അയക്കുന്ന ഫ്രീലാൻസ് മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ സുരക്ഷ, ഇൻഷുറൻസ് എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് ഈ സംഭവം വഴിവെച്ചു.

കാതിയ & മോറിസ് ക്രാഫ്റ്റ് (മൗണ്ട് ഉൻസെൻ സ്ഫോടനം, ജപ്പാൻ - 1991)

ഫ്രഞ്ച് അഗ്നിപർവ്വത ശാസ്ത്രജ്ഞരും ഡോക്യുമെന്ററി നിർമ്മാതാക്കളുമായ കാതിയയും മോറിസ് ക്രാഫ്റ്റും 1991 ജൂൺ 3-ന് ജപ്പാനിലെ മൗണ്ട് ഉൻസെൻ അഗ്നിപർവ്വത സ്ഫോടനം ചിത്രീകരിക്കുന്നതിനിടെയാണ് കൊല്ലപ്പെട്ടത്.പ്രതീക്ഷിച്ച ചാനലുകളിൽ നിന്നും മാറി പെട്ടെന്നുണ്ടായ അതിശക്തമായ പൈറോക്ലാസ്റ്റിക് സർജ് ഇരുവരെയും മാധ്യമപ്രവർത്തകരുമടക്കം 43 പേരെ തൽക്ഷണം വിഴുങ്ങുകയായിരുന്നു.

പാണക്കാട് മണ്ണിടിച്ചിലും കൈരളി ടിവി വാർത്താസംഘത്തിന്റെ അത്ഭുത രക്ഷപ്പെടലും (കേരളം)

ദുരന്തത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലവും അശാസ്ത്രീയ നിർമ്മാണവും

മലപ്പുറം പരപ്പനങ്ങാടി-നാടുകാണി സംസ്ഥാന പാതയിൽ പാണക്കാട് എടായ്പ്പാലത്തിന് സമീപമുള്ള കുന്നിൻചെരിവ് കനത്ത മഴയിൽ ഇടിഞ്ഞുവീഴുകയായിരുന്നു. നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി അനധികൃതമായി മണ്ണെടുക്കുകയും പാറ പൊട്ടിക്കുകയും ചെയ്ത സ്ഥലത്താണ് കനത്ത മഴയെത്തുടർന്ന് വൻതോതിൽ മണ്ണും കല്ലുകളും റോഡിലേക്ക് പതിച്ചത്.

തത്സമയ സംപ്രേഷണത്തിനിടെയുള്ള അപകടം

സംഭവസ്ഥലത്തുനിന്ന് കൈരളി ന്യൂസ് മലപ്പുറം ബ്യൂറോ തത്സമയ സംപ്രേഷണം (Live Broadcast) നടത്തുന്നതിനിടയിലാണ് വീണ്ടും മുകളിൽ നിന്ന് കൂറ്റൻ മണ്ണിടിച്ചിൽ ഉണ്ടായത്. റിപ്പോർട്ടർ സ്വാലിഹ് ലൈവ് റിപ്പോർട്ട് അവതരിപ്പിക്കുന്ന വേളയിൽ മലമുകളിൽ നിന്ന് വൻതോതിൽ മണ്ണും വെള്ളവും കല്ലുകളും റോഡിലേക്ക് കുതിച്ചെത്തി. രക്ഷപ്പെടാനായി ഓടുന്നതിനിടയിൽ കൈരളി ടിവി ക്യാമറമാൻ ജയേഷ് വില്ലോടിയും ഡ്രൈവർ സാഫത്തും ശക്തമായ മണ്ണൊഴുക്കിൽ പെട്ട് ഏകദേശം 200 മീറ്ററോളം റോഡിലൂടെ ഒലിച്ചുപോയി.

രക്ഷാപ്രവർത്തനവും നാശനഷ്ടങ്ങളും

സമീപത്തുണ്ടായിരുന്ന നാട്ടുകാരുടെയും യാത്രക്കാരുടെയും സമയോചിതമായ ഇടപെടൽ മൂലമാണ് ഇരുവരും കടലുണ്ടി പുഴയിലേക്ക് ഒലിച്ചുപോകാതെ അത്ഭുതകരമായി രക്ഷപ്പെട്ടത്. അപകടത്തിൽ ക്യാമറമാൻ ജയേഷ് വില്ലോടിക്ക് നിസാര പരിക്കേറ്റു. വാർത്താസംഘത്തിന്റെ ട്രൈപോഡ് കടലുണ്ടി പുഴയിലേക്ക് ഒലിച്ചുപോവുകയും, ക്യാമറയും ലൈവ് സംപ്രേഷണ ഉപകരണവും (LiveU) പൂർണ്ണമായി ചെളിയിൽ മൂടി കേടുപാടുകൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു.

റിപ്പോർട്ടിംഗിലെ ജാഗ്രതക്കുറവും ഡ്രോൺ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ അഭാവവും

പാണക്കാട് വേങ്ങര റോഡിൽ കുന്നിൻചെരിവ് ഇടിയാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് വ്യക്തമായിട്ടും, വാർത്താസംഘം അപകടകരമായ മലഞ്ചെരുവിന് താഴെ കാത്തുനിന്നത് മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായ വലിയ ജാഗ്രതക്കുറവായി വിമർശിക്കപ്പെടുന്നു.

വ്യക്തിപരമായ സ്വകാര്യതകളിലേക്ക് പോകുംവിധം (ഉദാഹരണത്തിന് സിനിമാതാരം ദിലീപിന്റെ കുളിമുറിയിലേക്ക് ഡ്രോൺ പറത്തിയതുപോലുള്ള വിവാദ സന്ദർഭങ്ങളിൽ) സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിക്കുന്ന മാധ്യമങ്ങൾ, സ്വന്തം ജീവന് ഭീഷണിയുള്ള ഇത്തരം പ്രകൃതിദുരന്ത മേഖലകളിൽ എന്തുകൊണ്ട് സുരക്ഷിതമായ അകലത്തിൽ നിന്ന് ഡ്രോൺ ക്യാമറകൾ ഉപയോഗിച്ച് ദൃശ്യങ്ങൾ പകർത്തിയില്ല എന്ന ചോദ്യം ശക്തമായി ഉയർന്നു.

സാങ്കേതികവിദ്യയും ബുദ്ധിയും കൃത്യമായി പ്രയോജനപ്പെടുത്തിയിരുന്നുവെങ്കിൽ ഈ അബദ്ധവും അപകടവും ഒഴിവാക്കാമായിരുന്നു എന്ന് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു.

സ്പോർട്സ് കമന്ററി ശൈലിയും മാധ്യമങ്ങളുടെ സെൻസേഷണലിസവും

ഫിഫ വേൾഡ് കപ്പിൽ ലയണൽ മെസ്സിയുടെ മിന്നൽ മുന്നേറ്റങ്ങളും സ്‌പെയിൻ ടീമിന്റെ തന്ത്രപരമായ നീക്കങ്ങളും കമന്റേറ്റർമാർ ആവേശത്തോടെയും വർണ്ണനകളോടെയും അവതരിപ്പിക്കുന്നതുപോലെയാണ് ഇന്നത്തെ പല ന്യൂസ് ചാനലുകളും വെള്ളപ്പൊക്കത്തെയും മണ്ണിടിച്ചിലിനെയും ജനങ്ങളുടെ മരണത്തെയും തിയേറ്ററിക്കലായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നത്.

മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ ദാരുണമായ അവസ്ഥകളെ കേവലം റേറ്റിംഗിനും ആവേശത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള ഒരു സ്പോർട്സ് കമന്ററി പോലെ കാണിക്കുന്നത് മാധ്യമ ധാർമ്മികതയുടെ വലിയ അധഃപതനത്തെയാണ് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

മനുഷ്യജീവനോടും ദുരന്തബാധിതരുടെ കണ്ണീരിനോടും ലേശം പോലും വിലകൽപ്പിക്കാത്ത ഇത്തരക്കാർക്ക് ദുരന്തമുഖങ്ങളിൽ അപ്രതീക്ഷിതമായി ഉണ്ടാകുന്ന അപായങ്ങളും തിരിച്ചടികളും പ്രകൃതിയുടെയും ദൈവത്തിന്റെയും തന്നെ സ്വാഭാവികമായ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലുകളാണെന്ന് പൊതുജനം വിശ്വസിക്കുന്നു.

സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ ട്രോളുകളും പൊതുജന പരിഹാസവും

അപകടത്തിൽപ്പെട്ട കൈരളി ടിവി വാർത്താസംഘത്തിന്റെ അനുഭവത്തെ മുൻനിർത്തി സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ രൂക്ഷമായ ട്രോളുകളും കളിയാക്കലുകളും പ്രചരിക്കുകയുണ്ടായി. രാഷ്ട്രീയമായും അല്ലാതെയും "ചെളിയിൽ കിടക്കുന്ന" ഒരു ചാനലിന്റെ റിപ്പോർട്ടർമാരുടെ ശരീരത്തിലും വസ്ത്രത്തിലും പൂർണ്ണമായി ചെളിപുരണ്ടു എന്ന രീതിയിൽ ട്രോൾ പേജുകളും പൊതുജനങ്ങളും ഈ സംഭവത്തെ തമാശയാക്കി ചിരിക്കുകയും പരിഹസിക്കുകയും ചെയ്തു. വാസ്തവത്തിൽ ജീവൻ അപകടത്തിലാക്കിയുള്ള അനാവശ്യ സാഹസങ്ങളുടെ പരാജയത്തെയും ജനങ്ങളിൽ അത് സൃഷ്ടിച്ച അസഹിഷ്ണുതയെയുമാണ് ഈ പ്രതികരണങ്ങൾ തുറന്നുകാട്ടുന്നത്.

പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങളിൽ മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്ക് സംഭവിച്ച ദുരന്തങ്ങളുടെ താരതമ്യ വിവരങ്ങൾ

വിക്ടർ ജോർജ് (മലയാള മനോരമ)

മലയാള മനോരമയിലെ ചീഫ് ഫോട്ടോഗ്രാഫറായിരുന്ന വിക്ടർ ജോർജ്, 2001-ൽ ഇന്ത്യയിലെ കേരളത്തിലെ ഇടുക്കിയിലുള്ള വെണ്ണിയാനി മലയിൽ ഉണ്ടായ മൺസൂൺ ഉരുൾപൊട്ടൽ കവർ ചെയ്യുന്നതിനിടയിലാണ് കൊല്ലപ്പെടുന്നത്. 

ചെളിയും കല്ലും നിറഞ്ഞ മണ്ണൊലിപ്പിന്റെ ആഘാതത്തിലും വെള്ളത്തിൽ മുങ്ങിയുമാണ് അദ്ദേഹം മരണമടഞ്ഞത്. അപകടത്തിന് ശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്യാമറ ബോഡി തോടിന്റെ താഴെനിന്ന് കണ്ടെത്തുകയും അതിലുണ്ടായിരുന്ന അവസാന ചിത്രം വികസിപ്പിച്ച് പുസ്തകത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.

റോബർട്ട് ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ് (ഫ്രീലാൻസ് / നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക്)

നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക്കിന് വേണ്ടി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ഫ്രീലാൻസ് ഫോട്ടോഗ്രാഫർ റോബർട്ട് ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ്,1980-ൽ യു.എസ്.എയിലെ മൗണ്ട് സെന്റ് ഹെലൻസ് അഗ്നിപർവ്വത സ്ഫോടനം ചിത്രീകരിക്കുമ്പോഴാണ് മരണപ്പെടുന്നത്. 

കനത്ത പൈറോക്ലാസ്റ്റിക് പ്രവാഹവും ചാരവും ശ്വസിച്ചായിരുന്നു മരണം. സ്വന്തം ശരീരം കൊണ്ട് സംരക്ഷിച്ചതിനാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഫിലിം റോൾ കേടുകൂടാതെ ലഭിക്കുകയും 1981-ൽ മാഗസിനിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.

റീഡ് ബ്ലാക്ബേൺ (ദി കൊളംബിയൻ / USGS)

ദി കൊളംബിയൻ, യു.എസ്.ജി.എസ്, നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക് എന്നിവയ്ക്ക് വേണ്ടി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന റീഡ് ബ്ലാക്ബേൺ, 1980-ൽ മൗണ്ട് സെന്റ് ഹെലൻസ് സ്ഫോടനത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട മറ്റൊരു ഫോട്ടോഗ്രാഫറാണ്.

പൈറോക്ലാസ്റ്റിക് ഒഴുക്കിൽപെട്ട് കാറിനുള്ളിൽ കനത്ത ചൂടിലും ചാരത്തിലും ശ്വാസം മുട്ടിയായിരുന്നു ബ്ലാക്ബേണിന്റെ മരണം. ദുരന്തസ്ഥലത്തെ ക്യാമറയിലെ ഫിലിം ഉരുകിയെങ്കിലും, 2013-ൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഴയ ശേഖരത്തിൽ നിന്നും സ്ഫോടനത്തിന് മുമ്പുള്ള അത്യപൂർവ്വ ദൃശ്യങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.

ഷഫാത് സിദ്ധിഖ് (ദൈനിക് ജാഗരൺ)

ദൈനിക് ജാഗരൺ പത്രത്തിന്റെ ഫ്രീലാൻസ് സ്ട്രിംഗറായിരുന്ന ഷഫാത് സിദ്ധിഖ്, 2014-ൽ ഇന്ത്യയിലെ കാശ്മീരിൽ (ശ്രീനഗർ) ഉണ്ടായ മൺസൂൺ പ്രളയം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നതിനിടയിലാണ് മരണപ്പെടുന്നത്. ഫ്ലൈഓവറിൽ നിന്ന് കുത്തിയൊഴുകിയ ജീലം നദിയിലേക്ക് വീണു മുങ്ങിയായിരുന്നു മരണം. അഞ്ചു ദിവസത്തിന് ശേഷം കണ്ടെത്തിയ മൃതദേഹത്തിൽ ക്യാമറകൾ കഴുത്തിൽ തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന നിലയിലായിരുന്നു.

കാതിയ ആൻഡ് മോറിസ് ക്രാഫ്റ്റ് (സ്വതന്ത്ര ഫിലിം മേക്കർമാർ)

സ്വതന്ത്ര ഫിലിം മേക്കർമാരായിരുന്ന കാതിയയും മോറിസ് ക്രാഫ്റ്റും, 1991-ൽ ജപ്പാനിലെ മൗണ്ട് ഉൻസെനിൽ ഉണ്ടായ അഗ്നിപർവ്വത സ്ഫോടനം ക്യാമറയിൽ പകർത്തവെയാണ് കൊല്ലപ്പെടുന്നത്. അപ്രതീക്ഷിതമായി പാഞ്ഞെത്തിയ പൈറോക്ലാസ്റ്റിക് സർജിൽ പെട്ടായിരുന്നു ഇവരുടെ മരണം. ഇവരുടെ ചിത്രീകരണ ഉപകരണങ്ങൾ ഭൂരിഭാഗവും സ്ഫോടനത്തിൽ നശിച്ചുപോയി.

ജയേഷ് വില്ലോഡിയും സംഘവും (കൈരളി ന്യൂസ്)

കൈരളി ന്യൂസിന്റെ മലപ്പുറം ബ്യൂറോയിലെ ജയേഷ് വില്ലോഡിയും വാർത്താസംഘവും, മലപ്പുറം പാണക്കാട് ഉണ്ടായ ഉരുൾപൊട്ടലിൽ തത്സമയ റിപ്പോർട്ടിംഗിനിടെ വൻ അപകടത്തിൽപ്പെട്ടു. തുടർച്ചയായ മണ്ണിടിച്ചിലിൽ 200 മീറ്ററോളം ഒലിച്ചുപോയെങ്കിലും നാട്ടുകാരുടെ സഹായത്താൽ ഇവർ അത്ഭുതകരമായി രക്ഷപ്പെട്ടു. ക്യാമറ ഉപകരണങ്ങൾക്കും പ്രക്ഷേപണ സംവിധാനങ്ങൾക്കും വലിയ നാശനഷ്ടങ്ങൾ സംഭവിച്ചു.

സൈദ്ധാന്തിക വിശകലനം: മനോവൈജ്ഞാനിക, ഭൗതിക, സ്ഥാപനപരമായ ഘടകങ്ങൾ

ഓപ്റ്റിക്കൽ ഇമ്മേർഷൻ

ക്യാമറയുടെ വ്യൂഫൈൻഡറിലൂടെ നോക്കുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന ഭ്രമമാണ് പല അപകടങ്ങൾക്കും കാരണം. ലെൻസിലൂടെ നോക്കുമ്പോൾ അപകടം വളരെ അകലെയാണെന്ന തോന്നൽ മാനസികമായി ഉണ്ടാകുന്നു. വെണ്ണിയാനി മലയിൽ മറ്റുളളവർ ഓടി രക്ഷപ്പെടുമ്പോഴും വിക്ടർ ക്യാമറ കണ്ണിൽ പിടിച്ച് നിന്നതും റോബർട്ട് ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ് പാഞ്ഞടുക്കുന്ന ചാരമേഘത്തെ നോക്കി ക്യാമറ പ്രവർത്തിപ്പിച്ചതും പാണക്കാട് ലൈവ് സംപ്രേഷണത്തിനിടെ ക്യാമറ മാറ്റി രക്ഷപ്പെടാൻ വൈകിയതും ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.

ഉപകരണങ്ങളുടെ വൈകാരിക മൂല്യവും അവശിഷ്ടങ്ങളും

വിക്ടർ ജോർജിന്റെയും ഷഫാത് സിദ്ധിഖിന്റെയും മൃതദേഹങ്ങളിൽ ക്യാമറ സ്ട്രാപ്പുകൾ കഴുത്തിൽ ചുറ്റിക്കിടന്നതും, ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ് സ്വന്തം ജീവൻ നൽകി ഫിലിം കാത്തതും, ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ തങ്ങളുടെ ഉപകരണങ്ങളോടും തൊഴിലിനോടും കാണിക്കുന്ന ആത്മബന്ധത്തെ കാണിക്കുന്നു.

സ്ഥാപനപരമായ സുരക്ഷയും ഫ്രീലാൻസ് വെല്ലുവിളികളും

മലയാള മനോരമയിലെ വിക്ടർ ജോർജ്, കൊളംബിയനിലെ റീഡ് ബ്ലാക്ബേൺ, കൈരളി ടിവിയിലെ ജീവനക്കാർ എന്നിവർക്ക് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ പിന്തുണയുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ ഷഫാത് സിദ്ധിഖിനെപ്പോലുള്ള ഫ്രീലാൻസ് മാധ്യമപ്രവർത്തകർ തുച്ഛമായ വേതനത്തിനും പബ്ലിഷ് ചെയ്യുന്ന ചിത്രങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിനും വേണ്ടി വലിയ ജീവൻഭീഷണി നേരിട്ടാണ് പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങൾ കവർ ചെയ്യുന്നത്.

പഠനങ്ങളും ഭാവി ഓർമ്മപ്പെടുത്തലുകളും

വിക്ടർ ജോർജിന്റെ ജീവിതവും തൊഴിലും വാർത്താ ഫോട്ടോഗ്രാഫിയും കലാപരമായ ആത്മാർത്ഥതയും പ്രകൃതിയുടെ അപകടസാധ്യതകളും തമ്മിലുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ ബന്ധത്തെ വ്യക്തമാക്കുന്നു. 2001 ജൂലൈ 9-ലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വേർപാടും, തൊടുപുഴ വെണ്ണിയാനി മലയിലും മലപ്പുറം പാണക്കാടും ഉണ്ടായ അനുഭവങ്ങളും ദുരന്തമുഖത്തെ മാധ്യമ റിപ്പോർട്ടിംഗിന്റെ വലിയ അപകടങ്ങളെക്കുറിച്ച് എപ്പോഴും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

റോബർട്ട് ലാൻഡ്‌സ്ബർഗ്, റീഡ് ബ്ലാക്ബേൺ, ഷഫാത് സിദ്ധിഖ്, ജയേഷ് വില്ലോഡി എന്നിവരുടെ അനുഭവങ്ങളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ, ഈ സംഭവങ്ങൾ ഫീൽഡ് സേഫ്റ്റി മാനദണ്ഡങ്ങളുടെ ആവശ്യകതയിലേക്കും മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ ആത്മസമർപ്പണത്തിലേക്കും വെളിച്ചം വീശുന്നു.